Słowo na niedzielę 1 lutego 2026 roku- IV Niedziela Zwykła

(So 2,3;3,12-13;    Ps 146 (145) 6c-7.8-9a.9b-10 ;    1 Kor 1,26-31;    Mt 5,1-12a)

Bóg wzywa do szukania pokory. Ubodzy duchem mają wstęp do nieba. Bóg wybrał wzgardzonych. Błogosławieni ubodzy w duchu. Błogosławieni znaczy szczęśliwi.

Prorok  Sofoniasz, którego imię znaczy “Jahwe ochronił” lub „ Jahwe ukrył” (Jahwe- (JHWH), to hebrajskie imię Boga) działa w Królestwie Południowym (Judy), szczególnie w Jerozolimie. Pełni swoją misję za panowania króla Jozjasza (641-609r. przed Chrystusem). Jozjasz objął tron po dwóch królach ( Manassesie i Amonie), którzy byli znani ze swej nieprawości. Manasses był najbardziej bezbożnym królem Izraela, a jednocześnie najdłużej sprawującym władzę w Królestwie Południowym. Budował ołtarze ku czci bóstw asyryjskich, czym sprofanował  nie tylko kraj, ale i świątynię jerozolimską. Zajmował się wróżbiarstwem i magią, złożył nawet swego syna w ofierze całopalnej bożkowi Molochowi oraz dopuścił się wielu morderstw. Królestwo południowe było silnie uzależnione od Asyrii. Dlatego nowy król Jozjasza (miał 6 lat, gdy został królem) musiał doprowadzić do reformy w państwie. Chodziło o życie społeczne, polityczne i religijne. Sytuacja w kraju była zła. Bogacze zbili wielkie fortuny, niesprawiedliwie postępując z ludźmi biednymi a mieszkańcy Judy oddawali cześć bożkom. Dlatego król Jozjasz dzięki prorokowi Sofoniaszowi przyczynił się do duchowego przebudzenia narodu.  Zniszczył posągi bożków i ołtarze, na których składano im ofiary. Sofoniasz swoje słowa kieruje do czterech warstw społecznych Izraela: do kapłanów, proroków, sędziów oraz tzw. Reszty Izraela, czyli ludowi pokornemu i wiernemu Bogu. W swoim nauczaniu skupia się na temacie sądu Bożego i nadziei zbawienia. Sofoniasz głosi, że chociaż Izraelici odwrócili się od Boga, On niezmiennie mieszka w Jerozolimie, w świątyni. Dlatego ciągle domaga się , aby Jego prawo było szanowane i zachowywane. Prorok zapowiada siedem razy nadejście karzącego „dnia Pańskiego”.  Sąd Boży spowoduje zagładę, zniszczenie wszystkich mieszkańców ziemi, w tym także Judy wraz z Jerozolimą. Będzie to kara za grzechy  Izraela: bałwochwalstwo; upór; kłamstwo i nieprawość; niesprawiedliwe sądy; łamanie prawa; brak bojaźni Bożej, a przede wszystkim za pychę. Kara spadnie również na narody pogańskie. Chociaż „dzień Pański” jest blisko, nadal istnieje nadzieja na wybawienie, zawrócenie ze złej drogi i przemianę życia. Zapowiadany sąd będzie miał charakter oczyszczający. Dzięki niemu odrodzi się tzw. Reszta Izraela, pokorny i ubogi lud Boży. Nowa społeczność wiernych Panu przestanie służyć pogańskim bożkom, a w życiu kierować się będzie tylko Bożym prawem, będzie szukać Boga i Jego sprawiedliwości. Dlatego pomyślne zapowiedzi Sofoniasza dotyczące zbawienia, są dla Izraelitów źródłem wielkiej radości. Sofoniasz swoją księgę kończy wspaniałymi obietnicami dotyczącymi Bożego ludu. Mówi, że  Izraelici powrócą do swojej ziemi, Bóg będzie im błogosławił, a oni sami staną się błogosławieństwem dla wszystkich narodów.

Jest to pierwszy z pięciu hymnów tworzących zakończenie Psałterza. Ich cechą wspólną jest aklamacja Alleluja, rozpoczynająca i kończąca każdy z nich. Jest to hymn na cześć Boga, w którym znajdujemy mądrość. Autor na początku kieruje wezwanie do swojej duszy, aby wielbiła Boga przez całe życie. W dalszych strofach wychwala Boga- Stwórcę oraz Władcę Świata. Wylicza przymioty Boga, które mają pokazać, że w Bogu Jakuba warto pokładać nadzieję. Jest On wierny przymierzu zawartemu z Izraelem i tylko Jego królewskie panowanie przynosi ludziom zbawienie. Psalmista pragnie wykazać, że Bóg przychodzi z pomocą tym, którzy się do niego uciekają, jest On bowiem Bogiem potężnym i miłosiernym. Autor aż pięć razy używa słowa „PAN”, by podkreślić, że wszelka pomoc dana człowiekowi pochodzi od Boga. Tekst ten zapowiada Mesjasza, który w Nowym Testamencie uwalnia więźniów, przywraca wzrok ociemniałym, podnosi pochylonych na skutek choroby, ratuje od nieszczęścia wdowy. Tak więc ten „PAN” potrafi wyrwać sprawiedliwych z największych niebezpieczeństw. Bóg jest wieczny, a człowiek przemija.

Rozłamy w Kościele korynckim są jedną z najbardziej niepokojących oznak niedojrzałości chrześcijan. Pokazywały, że Koryntianie nie pojęli do końca głoszonej przez Pawła Ewangelii i jej istoty. Dlatego Paweł stanowczo oświadcza, że głoszona przez niego Ewangelia, nie jest systemem filozoficznym, a jedyną prawdą, której człowiek winien podporządkować swój umysł, wolę i serce czyli całego siebie. Prawda ta dotyczy krzyża Chrystusa, na którym dokonał On zbawienia świata. Paweł pisze do Koryntia, że zostali przez Boga powołani do zbawienia, do świętości  i mają się temu powołaniu dobrze przypatrzeć. Pokazuje im, że w oczach tego świata wśród chrześcijan nie ma wielu „mądrych” w pojęciu ludzkim- dosłownie według ciała. „Ciało” według Pawła jest tu symbolem naturalnych możliwości człowieka. Wśród chrześcijan przeważają ludzie  prości, słabi, nieuczeni, nie cieszący się uznaniem w społeczeństwie. To właśnie w nich objawia się w pełni działanie mocy i potęgi Bożej. Bóg wybrał takich ludzi, aby nikt nie przypisywał sobie zasług i tytułu do chluby wobec Boga. Dzięki Bogu przez wiarę w Jezusa Chrystusa człowiek otrzymuje zbawienia jako dar Boży. W ten sposób pozostaje w łączności (bliskości) z Chrystusem, jest zanurzony w Chrystusa i posiada głęboka z Nim więź. Wraz z uwierzeniem w Chrystusa otrzymujemy także od Boga mądrość, sprawiedliwość, uświęcenie i odkupienie. Dlatego Paweł zachęca Koryntian do chlubienia się w Panu, jako dawcy nowego (wiecznego) życia i odkupienia.

Rozdział piątyEwangelii św. Mateusza otwiera cykl pięciu mów Jezusa o Królestwie Bożym. Jezus jako nowy Mojżesz przekazuje ludziom nowy zbiór Prawa nazywany często chrześcijańskim Pięcioksięgiem. Mateusz umiejscawia tą mowę na górze, czyniąc w ten sposób aluzję do góry Synaj, na której Mojżesz dostał od Boga Prawo dla Izraelitów. W pierwszym przemówieniu Jezus podaje warunki uczestnictwa w królestwie: chce zbudować wspólnotę, która będzie na ziemi realizowała Bożą wolę.  Kazanie na Górze rozpoczynają Błogosławieństwa. Są one zbiorem statutów królestwa Bożego. Jego mieszkańcami mogą zostać ludzie odznaczający się przymiotami moralnymi wymienionymi przez Jezusa. Kto je posiada jest błogosławiony, czyli szczęśliwy, bo już uczestniczy w dobrach niebieskich tu na ziemi, choć ich pełnię doświadczy w przyszłości, w życiu wiecznym. Kiedy chrześcijanie naśladują w swoim życiu Chrystusa, stają się błogosławieni, szczęśliwi, bo są otoczeni szczególną troską Boga, który ich umacnia, pociesza, udziela miłosierdzia i wzywa do świętości, do Siebie.  Co oznaczają słowa użyte przez Chrystusa?

–ubodzy w duchu-to ludzie pozbawieni wszystkiego, mogący liczyć jedynie na Boga; lecz także ci, którzy doświadczają własnej bezradności, uniżają się, są wolni od przywiązań do dóbr ziemskich, ufają Bogu i przekładają Jego osobę nad wszystkie wartości . Ubodzy w duchu- to także ci, którzy akceptują swoje ubóstwo wewnętrzne spowodowane grzesznym życiem. Wierzą oni, że tylko w Bogu jest ich bogactwo.

– którzy się smucą– to ci, którzy smucą się z powodu swoich grzechów i grzechów innych ludzi, opłakują je i pragną Boga za nie przeprosić

– cisi lub łagodni – to ludzie, którzy panują nad swoim gniewem. Gdy doznają krzywdy- wyrzekają się zemsty, pragną zachować zgodę i pokój z bliźnimi. Posiądą ziemię- chodzi o bycie w królestwie niebieskim. Ono to jest dziedzictwem przeznaczonym dla cichych, łagodnych.

– Łakną i pragną sprawiedliwości- sprawiedliwość jest synonimem świętości. Polega na wypełnianiu wszystkiego, co jest miłe Bogu i zgodne z Jego wolą.  Innym określeniem jest gorące pragnienie przyjścia Mesjasza i Jego królestwa. Nasycenie- zaspokojenie pragnień i dążeń dokona się w królestwie mesjańskim, w którym wszystko będzie poddane woli Bożej. W tym królestwie łaknący i spragnieni sprawiedliwości osiągną pełną świętość.

– miłosierni- to nie tylko ci, którzy rozdają jałmużny, lecz także ci, którzy w jakikolwiek sposób okazują współczucie bliźniemu oraz spieszą mu z pomocą w jego potrzebach materialnych i duchowych. Potrafią przebaczyć, zrezygnować z chęci zemsty, odpowiedzieć miłością na nienawiść. Dostąpią  oni miłosierdzia w królestwie niebieskim, u władcy tego królestwa, który okaże im swoje miłosierdzie przez odpuszczenie grzechów i udzieli pociechy oraz pomocy w każdej potrzebie.

–czystego serca– to ludzie wewnętrznie czyści, są wierni Bogu i ludziom, za wszelką cenę unikają nieczystości moralnej, złego postępowania, bycia dwulicowym. Ci ludzie kierują się przykazanie miłości Boga i bliźniego, postępują zewnętrznie tak, jak im dyktuje sumienie, nie są  zakłamani.

– wprowadzają pokój- pokój jest wolą Boga i  oznacza szczęście, pomyślność, pojednanie, zgodę i dobre stosunki pomiędzy ludźmi, dlatego ci , którzy pracują na  rzecz szeroko pojętego ludzkiego dobra, kształtują ludzkie relacje w oparciu o miłość i są sługami Boga pokoju- są nazywani- synami Bożymi. Spełni się ta obietnica w niebie, gdzie będą oglądać Boga i posiadać Jego królestwo. Bóg uzna ich za swoich synów i obdarzy wszystkimi przywilejami . Bóg jest Bogiem pokoju, Jezus , który pojednał ludzi z ich Ojcem w niebie jest Księciem Pokoju, dlatego ci, którzy szerzą pokój, postępują podobnie jak Bóg i Jezus, są ich synami.

-prześladowani za sprawiedliwość- ci, którzy z powodu uczciwego życia lub jakiejś cnoty doznają prześladowań, stają się godnymi Królestwa. Sprawiedliwość- czyli świętość, którą daje Chrystus. Nagrodą jest jak w przypadku ubogich w duchu- królestwo niebieskie.

–urągają wam i prześladują was- wszelkie prześladowania spotykające uczniów ze względu na Jezusa stanowią istotny motyw nagrody, jaką otrzymają w niebie.